Bakłażan
Bakłażany w wielu kolorach
Bakłażan nazywany jest też oberżyną, a po angielsku eggplant, czyli „roślina jajeczna”. Owoce pierwotnych odmian były biało-zielone, małe i owalne, podobne do jajek. Roślinę uprawiano najpierw w Indiach, Azji Południowo-Wschodniej i Afryce. Potem bakłażan rozprzestrzenił się przez imperium perskie do Europy.
Dzisiejsi ogrodnicy mogą wybierać spośród różnych kształtów i kolorów. Oprócz fioletowoczarnych bakłażanów, które najczęściej widzimy na stoisku z warzywami, istnieją na przykład odmiany zielone, białe i w fioletowe paski.
Rozsada bakłażana: światło i ciepło
Bakłażana wysiewaj od stycznia do marca. Umieść nasiona na głębokości ok. 0,5 cm. Warto wypełnić dno doniczki ziemią do kwiatów, a górną część, mniej więcej jedną trzecią, ziemią do wysiewu. Gdy roślina podrośnie na tyle, by potrzebować składników odżywczych, jej korzenie do nich dotrą.
Postaw wysiew w cieple. Dobrze sprawdzi się elektryczna mata grzewcza. Możesz też postawić pojemnik na ogrzewaniu podłogowym lub kaloryferze. Podczas kiełkowania utrzymuj podłoże w wilgoci. Uzbrój się w cierpliwość, bo nasiona mogą kiełkować dość długo. Na wschody można czekać nawet miesiąc.
Pod koniec zimy słońca jest u nas niewiele. Dlatego bakłażany trzeba rozpieszczać dodatkowym światłem. Lampa do roślin włączona na ok. 10 godzin dziennie sprawi, że rośliny będą mocne i zwarte.
W miarę jak bakłażany rosną, przesadzaj je do coraz większych doniczek. Sadź je w nowej doniczce nieco głębiej, a wytworzą więcej korzeni. Gdy rośliny osiągną 25-30 cm wysokości, czas uszczknąć wierzchołki. Wtedy się rozkrzewią.
Jeśli bakłażan ma rosnąć w donicy, docelowy pojemnik powinien pomieścić 10-20 litrów ziemi. Roślina ma wtedy dość miejsca. W dużej donicy nie trzeba też tak często podlewać.
Już podczas uprawy rozsady przyda się jakaś podpora, na przykład patyczki do kwiatów albo mała kratka do doniczki.
Pielęgnacja bakłażana
Bakłażana często uprawia się w szklarni lub inspekcie. Dobrze rośnie też w dużej donicy na tarasie albo przy osłoniętej od wiatru południowej ścianie.
Z wysadzaniem ciepłolubnych bakłażanów poczekaj, aż temperatura w nocy będzie wynosić co najmniej 12 stopni. Przez kilka dni hartuj rośliny, wystawiając je na zewnątrz na coraz dłużej, najlepiej pod agrowłókniną. Na noc zabieraj je do środka.
Posadź rośliny na miejsce stałe w ziemi nawiezionej przed sadzeniem. Odpowiedni odstęp między roślinami to 50-60 cm. Podeprzyj rośliny palikami lub je przywiąż. Wtedy utrzymają ciężar owoców. Od początku kwitnienia regularnie podlewaj nawozem w płynie. Zostaw ok. 5-8 zawiązków owoców na roślinę, w zależności od tego, czy odmiana ma duże, czy małe owoce.
Spray z szarego mydła na szkodniki
Bakłażana mogą odwiedzać mszyce, mączliki i przędziorki. Warto spryskiwać liście łagodnym strumieniem wody, aby zapobiegać atakom i je powstrzymywać. Jeśli mszyce się zadomowią, cuda może zdziałać spray z szarego mydła. Rozpuść 50-100 ml (0,5-1 dl) szarego mydła w litrze wody i spryskuj rośliny codziennie, aż mszyce znikną. W szklarni dobra wentylacja zmniejsza ryzyko pojawienia się szkodników.
Bakłażan w kuchni
Bakłażany można zbierać od sierpnia. Najlepiej robić to rano, bo po chłodnej nocy owoce są najbardziej soczyste.
Zbieranie owoców pobudza roślinę do zawiązywania nowych. Jeśli bakłażany zbyt długo wiszą na roślinie, tracą połysk. Mogą wtedy stać się gorzkie. Dlatego zbieraj owoce, póki są jeszcze błyszczące.
Bakłażan jest pożywny i niskokaloryczny. Klasyczna potrawa z bakłażanem to musaka, aromatyczna grecka zapiekanka. Inny klasyk to baba ganoush, przepyszna libańska pasta o dymnym smaku. Bakłażan jest też pyszny smażony, grillowany i w potrawach jednogarnkowych.
Autorka: Johanna Damm
Sprawdzone merytorycznie przez Erika Hoekstrę
Ostatnia aktualizacja 2022-10-14
